Türkiye’de Yabancıların Vergilendirilmesini Hangi Kanunlar Düzenler?
Kısaca: Türkiye’de yabancıyı hangi vergiler bekliyor
✅ Yapılabilir
- Türkiye’ye yerleşmediyseniz yalnızca Türkiye’de elde ettiğiniz gelirler üzerinden vergi ödemek (193 sayılı Kanun, madde 6).
- Tedavi, öğrenim, seyahat veya geçici iş için gelenlere tanınan istisnalardan, altı aydan uzun kalsanız bile yararlanmak (193 sayılı Kanun, madde 5).
- Konutunuz varsa bina vergisi ödemek: kanuna göre oran konutlarda binde 0,1’dir (binde bir), büyükşehir belediyesi sınırlarında yüzde 100 artırımla (1319 sayılı Kanun, madde 8).
- Güncel oranları ve ödeme usulünü vergi dairesinden ve GİB sitesinden öğrenmek.
⛔ Yapılamaz
- Emlak vergisi ödemediğinizi varsaymak: bunu binanın maliki öder (1319 sayılı Kanun, madde 1 ve 3).
- Türkiye’deki daireden kira geliri vergisizdir demek: sınırlı sorumlu kurumlar için bu gelir vergiye tabidir (5520 sayılı Kanun, madde 3), kişiler için 193 sayılı Kanunun kuralları geçerlidir.
- Tapu harcının her durumda tek olduğunu beklemek: kanun cetvelindeki oranlar kararlarla değişti, tapu müdürlüğünden kontrol edin (492 sayılı Kanun).
- Vergi numarası olmadan işlem imzalamak: tarafların numaraları resmî senede yazılır (2644 sayılı Kanun, madde 26).
- Vergi mukimliğini ikamet iziniyle karıştırmak: bunlar farklı statülerdir.
Bu, kanun metninin kısa bir özetidir. Ayrıntılar, madde alıntıları ve resmî metinlere bağlantılar aşağıdadır. Vizesiz kalış süresi vatandaşlığınıza bağlıdır, tutarları ve ülke listelerini ikincil düzenlemeler belirler; bu yüzden karar tarihinde kontrol edin.
Yabancıların vergileri Türkiye’de tek bir kanunda toplanmamıştır: Türkiye’de yabancıların vergilendirilmesi, kişiler için gelir vergisi kanunu, şirketler için kurumlar vergisi kanunu, emlak vergisi kanunu, harçlar kanunu ve vergi usul kanunuyla belirlenir. Aşağıda ana düzenlemeler sıralanmış, vergi mukiminin kim sayıldığı ve daire sahibinin neler ödediği açıklanmış, oranların nerede kontrol edileceği gösterilmiştir.
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır ve vergi danışmanı tavsiyesinin yerini tutmaz. Oranlar ve tutarlar değişir; bu nedenle kanunda doğrudan yazılanlar dışında somut rakamlar değil kurallar aktarılmıştır.
Kanunlar nerede yayımlandı
Tüm düzenlemelere mevzuat.gov.tr portalından, açıklamalara ve formlara Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) sitesinden ulaşılabilir. Ana düzenlemeler: 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu, 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu (13 Haziran 2006’da kabul edildi, 21 Haziran 2006 tarihli, 26205 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı), 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu (29 Temmuz 1970’te kabul edildi, 11 Ağustos 1970 tarihli, 13576 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı), 492 sayılı Harçlar Kanunu (2 Temmuz 1964’te kabul edildi) ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu. Bağlantılar: 5520, 1319, 492.
Vergiyi kim öder: tam ve dar sorumluluk
Türk vergi sistemi gerçek kişileri ülkeye “yerleşmiş” olanlar ve diğerleri olarak ayırır. 193 sayılı Kanunun 3 ve 4. maddelerine göre Türkiye’de yerleşmiş olanlar (Medeni Kanuna göre yerleşim yeri Türkiye’dedir veya takvim yılında kesintisiz altı aydan fazla ülkede yaşar) Türkiye’de ve yurt dışında elde ettikleri bütün gelirler üzerinden vergi öder. Diğerleri, madde 6’ya göre, yalnızca Türkiye’de elde ettikleri gelirler üzerinden öder. Madde 5 istisnaları sayar: belirli bir geçici iş için, örneğin görevlendirmeyle, uzman veya gazeteci olarak gelenler ile tedavi, öğrenim veya seyahat için gelenler, altı aydan uzun kalsalar bile yerleşmiş sayılmaz. 193 sayılı Kanunun orijinal metni resmî portalda tarama olarak yayımlandığı için bu maddeleri derlenmiş kopyalardan aktarıyoruz ve portalda kontrol etmenizi öneriyoruz.
Vergi mukimliği ile göç statüsü farklı şeylerdir: Türkiye’de ikamet iziniyle yaşayıp vergi mukimi olmayabilirsiniz, tersi de mümkündür. Bunu listenin 318–320. sorularında ayrıntılı ele alacağız.
Şirketler: 5520 sayılı Kanun
5520 sayılı Kanunun 3. maddesi kurumları aynı biçimde ayırır. Kanuni merkezi veya iş merkezi Türkiye’de olanlar bütün kazançları üzerinden vergi öder. Diğerleri yalnızca Türkiye’de elde ettikleri kazançlar üzerinden öder. Dar sorumluluktaki kazançlar arasında iş yerinden veya daimi temsilciden elde edilen ticari kazanç, Türkiye’deki menkul ve gayrimenkullerin kiralanmasından elde edilen iratlar, Türkiye’de elde edilen menkul kıymet gelirleri ve diğer kazançlar yer alır.
“Taşınır ve taşınmazlar ile hakların Türkiye’de kiralanmasından elde edilen iratlar” (madde 3, üçüncü fıkra, ç bendi). Türkiye’deki mal ve hakların kiralanmasından elde edilen iratlar, dar sorumlu kurumların vergiye tabi kazancına dahildir.
5520 sayılı Kanun, sermaye şirketi sayılan türleri sıralar: anonim, limited ve sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketler ile benzer yabancı kuruluşlar.
Emlak vergisi: 1319 sayılı Kanun
1319 sayılı Kanunun 1. maddesine göre Türkiye sınırları içindeki binalar bina vergisine tabidir. Vergiyi binanın maliki, intifa hakkı varsa bu hakkın sahibi öder (madde 3). Kanundaki oran: konutlarda binde bir (yüzde 0,1), diğer binalarda binde iki. Bu oranlar, 5216 sayılı Kanunun uygulandığı büyükşehir belediyesi sınırları ve mücavir alanlarda yüzde yüz artırımla uygulanır. Cumhurbaşkanı oranları yarıya indirebilir veya üç katına kadar artırabilir.
“Bina vergisinin oranı meskenlerde binde bir, diğer binalarda ise binde ikidir” (madde 8). Bina vergisi oranı konutlarda binde bir, diğer binalarda binde ikidir.
Vergi, kanun ve belediye kurallarına göre belirlenen değer üzerinden hesaplanır; bu nedenle gerçek tutarı dairenin bulunduğu belediyeden öğrenmek en iyisidir.
Satın alırken harçlar: 492 sayılı Kanun
Harçlar Kanunu “Tapu ve kadastro harçları” başlıklı ayrı bir bölüm ve çeşitli işlemler için bir oran cetveli içerir. Kanun metnindeki harç tutarları Bakanlar Kurulu ve Cumhurbaşkanı kararlarıyla değişmiştir; bu yüzden metinde belirli dönemlerde konut ve işyeri işlemleri için örneğin “binde 20” ve “binde 15” gibi birkaç değer görülür. Bu nedenle burada tek bir rakam yazmıyoruz: güncel oran ve ödeme usulü işlem günü tapu müdürlüğünden öğrenilmelidir. Giderlerin ayrıntılı incelemesini listenin 81–85. sorularında vereceğiz.
Vergi numarası ve bilgi verme yükümlülüğü
Vergi kimlik numarası yabancının işlemi için gerekir: 2644 sayılı Kanunun 26. maddesi tarafların vergi numaralarının resmî senede yazılmasını ister. Vergi dairesinden alınabilir, bilgi GİB tarafından verilir. Numara hem gelirin beyanı hem de emlak vergisinin ödenmesi için kullanılır.
Pratikte nasıl işler
Türkiye’de daire sahibi bir yabancı en az üç vergiyle karşılaşır: satın alırken harç, emlak vergisi (her yıl) ve daire kiraya veriliyorsa kira gelirinden vergi. Yılda altı aydan fazla Türkiye’de yaşıyorsanız vergi mukimi olup olmadığınız ayrıca kontrol edilmelidir. Para kaybetmemek için sözleşmeleri, ödeme belgelerini ve vergi bildirimlerini saklayın. Satın almaya ilişkin kanunlar hakkında genel sorular “Yabancıların gayrimenkul alımını hangi kanunlar düzenler” yazısında, daireler katalogdadır. Giderlerin ve vergilerin satın almayla ilişkisi adım adım satın alma rehberinde da anlatılmıştır.
Sonuç
Türkiye’de yabancıların vergilendirilmesi, ülkeye yerleşmiş olanlar ve diğerleri arasındaki ayrıma dayanır; taşınmaz sahipleri ayrıca emlak vergisi ve işlem harçları öder. Kesin oranlar ve tutarlar vergi düzenlemeleri ve Cumhurbaşkanı kararlarıyla belirlenir ve ödeme tarihinde kontrol edilmelidir. Bölümün diğer sorularını “Türkiye Kanunları” sayfasında okuyun.
Bu yazı vergi danışmanı tavsiyesinin yerini tutmaz. Bilgiler 21 Ekim 2026 itibarıyla 5520, 1319 ve 492 sayılı kanun metinlerine göre kontrol edilmiştir; 193 sayılı Kanunun maddeleri derlenmiş kopyalardan alınmıştır.
Fotoğraf: Haluk Cömertel (CC BY 3.0), Wikimedia Commons; site komplekslerinin fotoğrafları site sahibinin izniyle kullanılmıştır.
